Pop / Rock Dance Jazz Wereld Klassiek Hedendaags Podia Festivals Genreboom

BERNARD HAITINK

Overzicht | Biografie | Discografie | Foto's | Audio/Video

In het programma 'Bernard Haitink dirigeert' AVRO 1970 (Bron: fotocollectie Beeld en Geluid)

Periode

04-03-1929 - heden

Genre

dirigent, hedendaags, klassiek

Bernard Haitink

Bernard Haitink is een van de bekendste Nederlandse dirigenten van de afgelopen decennia. Zijn loopbaan is onlosmakelijk verbonden met het Koninklijk Concertgebouworkest. In 1961 wordt Haitink chef-dirigent van dat orkest, samen met Eugen Jochum. Hij blijft aan het orkest verbonden tot 1988, wanneer hij met ruzie vertrekt en tot 1995 ...
Volledige biografie...

Instrumenten

dirigent

Biografie Bernard Haitink

Bernard Haitink is een van de bekendste Nederlandse dirigenten van de afgelopen decennia. Zijn loopbaan is onlosmakelijk verbonden met het Koninklijk Concertgebouworkest. In 1961 wordt Haitink chef-dirigent van dat orkest, samen met Eugen Jochum. Hij blijft aan het orkest verbonden tot 1988, wanneer hij met ruzie vertrekt en tot 1995 niet meer in Amsterdam dirigeert. Bernard Haitink is ook chef-dirigent van onder andere het London Philharmonic Orchestra, het Royal Opera House Covent Garden en het Chicago Symphony Orchestra. De kern van zijn repertoire bestaat uit de grote Duitse symfonieën. Later in zijn carrière dirigeert hij ook veel opera's. Bij Philips verschijnen door hem gedirigeerde complete cycli van de symfonieën van Ludwig van Beethoven, Felix Mendelssohn, Robert Schumann, Johannes Brahms, Pjotr Iljitch Tsjaikovski, Anton Bruckner en Gustav Mahler. Haitink maakt ook opnamen van de complete symfonieën van Dmitri Sjostakovitsj en Ralph Vaughan Williams.

1940

Bernard Johan Herman Haitink is op 4 maart 1929 geboren in Amsterdam. Op 9-jarige leeftijd begint hij viool te spelen en krijgt hij les van Karel van de Rosière. Als kind luistert hij in het Concertgebouw vaak naar het Concertgebouworkest onder leiding van Willem Mengelberg.

1947

Bernard Haitink studeert viool bij Jos de Clerck aan het Conservatorium van Amsterdam en neemt privé-lessen directie bij Felix Hupka, die ook aan het Conservatorium van Amsterdam doceert. Na zijn studie wordt hij violist bij de Nederlandse Radio Unie.

1954 - 1955

Haitink volgt twee keer de dirigentencursus van de Nederlandse Radio Unie bij Ferdinand Leitner. Vervolgens wordt hij benoemd tot tweede dirigent van het orkest van de Nederlandse Radio Unie.

1956

Haitink vervangt op 7 november Carlo Maria Giulini bij het Concertgebouworkest in het 'Requiem' van Luigi Cherubini, omdat hij de enige dirigent is die het werk onlangs nog heeft gedirigeerd. Het is een succesvol debuut dat hem in eerste instantie enkele directiebeurten bij het orkest oplevert. Haitink zegt later over dit debuut tegen Roland de Beer in de Volkskrant: "Ik werd opgebeld, of ik naar het kantoor wou komen. Daar zaten Eduard van Beinum en Marius Flothuis. Mijn antwoord was: 'liever niet, ik hou bij het orkest van de radio net mijn kin boven water.' Maar Van Beinum kon enorm charmant zijn. Hij heeft me overtuigd. Ik liep die Concertgebouwtrap af, en een vrouw in het publiek zei: 'God kijk nu eens, wat een baby.' Ik was zevenentwintig. Ja, uiterlijk en innerlijk was ik nog jonger. Het was idioot. Toch ging er kennelijk iets automatisch. Daar kun je niks aan doen, en dat zal dan wel 'talent' zijn."

Eduard van Beinum

1957 - 1959

Haitink wordt chef-dirigent van het Radio Filharmonisch Orkest. Hij maakt in 1958 zijn Amerikaanse debuut met het Los Angeles Philharmonic en een jaar later maakt hij een tournee door Groot-Brittannië met het Concertgebouworkest.

1961

Het Concertgebouworkest benoemt Bernard Haitink samen met Eugen Jochum tot eerste dirigent, na de plotselinge dood van Eduard van Beinum.

1964

Eugen Jochem neemt afscheid van het Concertgebouworkest en Bernard Haitink wordt de enige chef-dirigent van het orkest. Hij begint met het opnemen van alle symfonieën van Bruckner, later volgen die van Mahler, Brahms en Tsjaikovski. Ook wordt Haitink gastdirigent bij het London Philharmonic Orchestra.

1967 - 1979

Bernard Haitink wordt chef-dirigent van het London Philharmonic Orchestra. Hij bekleedt deze functie tot 1979; van 1970 tot 1978 is hij ook artistiek directeur van dit orkest. Haitink krijgt de titel Knight Commander of the British Empire in 1977 en in 1978 wordt hij artistiek leider van het Glyndebourne Festival.

1984

Het Royal Opera House Covent Garden in Londen polst Haitink voor de functie van artistiek leider, waarna het Concertgebouw in Amsterdam meldt dat Haitink in 1988 vertrekt. Haitink zegt hier niets van af te weten en zo ontstaat er ruzie tussen orkest en dirigent. Het orkest benoemt Riccardo Chailly als Haitinks opvolger, terwijl Haitink Hans Vonk op het oog had. Ook mag Haitink na 1987 de Kerstmatinee niet meer dirigeren. Door deze gebeurtenissen raken de verhoudingen tussen orkest en dirigent verder verstoord.

Hans Vonk

1986

Haitink wil weg bij het orkest, maar directeur Hein van Royen van het Concertgebouworkest haalt hem over om nog tot 1988 te blijven, omdat dan het eeuwfeest van het Concertgebouw plaatsvindt.

1988

Haitink neemt afscheid van het Concertgebouworkest. Ook stopt hij als artistiek leider van het Glyndebourne Festival. Hij wordt artistiek leider van het Royal Opera House Covent Garden in Londen.

1991

Haitink krijgt de Erasmusprijs, een jaarlijkse prijs voor een persoon of instelling die een buitengewone bijdrage heeft geleverd aan de cultuur in Europa.

1994 - 1995

Haitink wordt chef-dirigent van het European Union Youth Orchestra. In 1995 geeft hij een serie Mahler-concerten in het Concertgebouw met het Concertgebouworkest, de Berliner Philharmoniker, de Wiener Philharmoniker en het Gustav Mahler Youth Orchestra. Hiermee lijkt er weer vrede gesloten tussen Haitink en het Concertgebouworkest. Haitink wordt vaste gastdirigent van het Boston Symphony Orchestra.

1996 - 2000

In Londen wordt hem de Laurence Olivier Award for Outstanding Achievement in Opera uitgereikt en in Amsterdam de Concertgebouwprijs in 1997. Haitink ontvangt in 1998 van Koningin Beatrix de Eremedaille voor Kunst en Wetenschap. In 1999 stopt hij als chef bij het European Union Youth Orchestra en wordt benoemd tot eredirigent van het Koninklijk Concertgebouworkest.

2002

Haitink wordt chef-dirigent van de Sächsische Staatskapelle Dresden. Bij zijn afscheid als artistiek leider van het Royal Opera House Covent Garden in Londen wordt Haitink Honorary Companion of Honour.

2004

Haitink neemt afscheid als chef-dirigent van de Sächsische Staatskapelle Dresden. Zijn voortijdig vertrek heeft te maken met conflicten over zijn opvolging. Ook stopt hij als eerste gastdirigent bij het Boston Symphony Orchestra; hij krijgt de (nieuwe) titel 'conductor emeritus'. Haitink krijgt een Grammy Award voor 'beste operaopname' voor zijn opname van Leos Janáčeks 'Jenufa' met het Royal Opera House Covent Garden.

2006

Het Chicago Symphony Orchestra benoemt Haitink tot chef-dirigent. Op 7 november is het 50 jaar geleden dat Haitink zijn debuut bij het Concertgebouworkest maakte. Het orkest herdenkt dit met een galaconcert onder Haitinks leiding. Op het programma staan de vierde symfonie en 'Das Lied von der Erde' van Gustav Mahler.

2007 - 2008

Haitink wordt onderscheiden met de VSCD Klassieke muziekprijs en als Musician of the Year door het tijdschrift Musical America. Hoewel het Concertgebouworkest een grote Matthäus-traditie kent, heeft Haitink dit werk nooit gedirigeerd. Daar komt in nu verandering in: hij dirigeert zijn eerste 'Matthäus Passion' bij het Boston Symphony Orchestra.

2009

De 80e verjaardag van Bernard Haitink wordt groots gevierd met een concert met het Concertgebouworkest, met het pianoconcert van Robert Schumann en de negende symfonie van Anton Bruckner. Kaspar Jansen schrijft in de NRC: "Het bijzondere van Haitink is dat zijn absolute topniveau altijd voorspelbaar is, maar zijn interpretaties nooit. De ene uitvoering kan flink verschillen van de andere en zo klonk Bruckners onvoltooide Negende gisteravond op tal van punten anders dan in 2002 (overdonderend én kamermuzikaal) en in 2003 (minder sonoor en met soms mahleriaanse schrilheid). Deze uitvoering was zeer gedetailleerd, gedirigeerd met rust en grandeur, met een vaak open en helle klank en een enerverend krachtig en ritmisch Scherzo. De climaxen met hun verdichte klankbeeld waren ontzagwekkend intens en dramatisch, het geheel was imposant en soeverein." Voor het eerst sinds 1987 leidt Bernard Haitink weer de Kerstmatinee van het Koninklijk Concertgebouworkest, met muziek van Beethoven en Mahler. Bernard Haitink krijgt een Grammy Award voor 'beste orkestrale uitvoering' voor een opname van Sjostakovitsj' vierde symfonie met het Chicago Symphony Orchestra.

2014

In een interview in het dagblad Het Parool verklaart Haitink dat hij het Koninklijk Concertgebouworkest niet meer zal dirigeren. Haitink voelt zich namelijk “haast vernederd” door de huidige directie, omdat die hem bij de viering van het 125-jarige jubileum van het orkest in 2013 “totaal heeft genegeerd”. Daarnaast heeft hij kritiek op de directie van het orkest, die volgens hem geen “interesse in de traditie” heeft. Met de musici heeft Haitink wel goed contact, desondanks is hij niet van plan terug te keren naar het orkest. De titel eredirigent, die hij in 1999 ontving, wil Haitink teruggeven maar dit blijkt niet mogelijk te zijn. Op 6 september tijdens de opening van het nieuwe seizoen van de 'NTR ZaterdagMatinee' dirigeert Haitink het Radio Filharmonisch Orkest, waar hij in 1954 zijn officiële debuut maakte als dirigent. Op het programma staat de vierde symfonie van Gustav Mahler. De soliste is de Duitse sopraan Christiane Karg. Ook geeft hij, met de Berliner Philharmoniker, in september drie concerten in Berlijn, waar hij vijftig jaar geleden zijn debuut maakte.

2015

De cd 'Missa Solemnis' (Beethoven) wordt genomineerd voor een Grammy voor Best Choral Performance. Haitink heeft de muziek opgenomen met het Chor und Orchester des Bayerischen Rundfunks.

2016

Na excuses van de directie wordt bekend dat Haitink het Concertgebouworkest in seizoen 2016-2017 weer zal dirigeren. Op zondag 27 november ontvangt de dirigent in een uitzending van Podium Witteman de Edison Klassiek Oeuvreprijs. Juryvoorzitter Mischa Spel over Haitink: 'Hij is 87, maar wat zegt dat eigenlijk? In het geval van dirigent Bernard Haitink is leeftijd slechts een aanbeveling. Als dirigent is hij nog volop actief op het allerhoogste niveau. Ook dit seizoen leidt hij wereldorkesten als de Berliner Philharmoniker, het orkest van de Bayerische Rundfunk, het LSO, Chamber Orchestra of Europe, Tonhalle Orchestra Zürich en de orkesten in Chicago en Boston.’

Discografie Bernard Haitink

In de discografie worden officiële opnamen die zijn uitgebracht van de betreffende persoon, band of ensemble per soort geluidsdrager chronologisch opgesomd. Meerdere uitgaven binnen hetzelfde jaar staan alfabetisch gerangschikt. Bij Gastbijdragen worden alleen bijdragen gelinkt aan platen van acts die een volledige vermelding hebben in de Muziekencyclopedie. Dit overzicht is bedoeld als index en biedt daarom geen volledige opsomming. Als muzikanten ook deel uitmaken van de bezetting van een band die in de encyclopedie staat, zijn de discografische gegevens terug te vinden bij de desbetreffende band.

Foto's Bernard Haitink

Audio/Video Bernard Haitink

Video Bernard Haitink

Bernard Haitink & The Cha...
Bernard Haitink & The Chamber Orchestra of Europe: Brahms Symphony no. 2 II Adagio non troppo
Heeft u ongewenste inhoud gesignaleerd? Maak hier melding van.
Bernard Haitink & The Chamber Orchestra of Europe: Brahms Symphony no. 2 II Adagio non troppo

Alle video's

Zelf audio of video toevoegen

Muziekencyclopedie.nl op Facebook Muziekencyclopedie.nl op Twitter

reageer